• پنجشنبه ۶ آبان ماه، ۱۳۸۹ - ۱۲:۳۳
  • دسته بندی : فرهنگی و هنری
  • کد خبر : 898-2787-5
  • خبرنگار : ----
  • منبع خبر : ----

گزارش ایسنا از تعطیلی هنرستان میرک؛ دلایل و عواقب آن

مثل مهر، مثل ميرك

هنرستان میرک تنها یک مدرسه نیست. محل بروز استعدادهای فراوانی است که خیلی از هنرمندانی که فارغ التحصیل آن هستند و امروز نام و نشانی برای خود دارند، خود را مدیون میرک می دانند. هنرستان میرک امسال تعطیل شد.

خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) منطقه آذربایجان شرقی طی گزارشی به بررسی روند تعطیلی و تاثیرات نامطلوب این هنرستان پرداخته است.

مثل مهر.مثل مادر، مثل مدرسه.مثل "ميرك". ميرك با مهر و مادر و مدرسه همزاد است.هم آواست.

در مهر ماهی که گذشت، وقتي تمام مدارس از هياهوي دانش آموزان سرشار بود، مادر هنر تبريز،" هنرستان ميرك" آرام و خاموش بود.

كسي نبود تا در حياط بزرگش، راه برود، در كلاس هايش شوقي براي آموختن داشته باشد و در كارگاه هايش تمرين هنر كند.

هنرستان  ميرك امسال در آستانه تعطيلي قرار گرفت و آن اندك هنرجويي هم كه در اين چند سال اخير برايش باقی مانده بود را به دست فرزندش،" هنرستان اقبال آذر" سپرد تا داستان سكوت و خاموشي و شايد" فراموشي" را تكميل كند.

هرچند كه هنرستان ميرك امسال با تلاش فراوان برخي مسئولين توانست كد آموزشگاهش را در آموزش و پرورش حفظ كند اما واقعيت اينست كه حال ميرك به تعبير " كما " نزديك تر است.اگر نبضش مي زند به خاطر دستگاه و سيم هاي فراوانيست كه وادار به نفس كشيدنش مي كنند.

 

چرا بايد به خاطر تعطيلي ميرك متاسف بود؟

نگاهي اجمالي به تاريخچه و قدمت هنرستان ميرك و ظهور و بروز هنرمندان پر آوازه ملي و بين المللي از آن و بررسی وضعیت کنونی اش،  هر شخص دغدغه مندي را متاسف مي كند.

بناي اوليه هنرستان به سال 1297 شمسي برمي گردد كه توسط استاد ميرمصور ارژنگي هنرمند و نقاش بنام آذربايجاني اداره مي شد و محل اداره مستظرفه نيز بود تا اينكه در سال 1336 هنرستان هنرهاي زيباي ميرك آغاز بكار كرد و با وجود امكانات محدود و جو اجتماعي ناهمسو با فضاي هنرستان در آن سال ها، افرادي را تحويل جامعه داد كه از بزرگان هنري ايران و جهان به شمار مي آيند.

رفيع موتمن طباطبايي، محمد فاسونكي، ابراهيم پشت پناه، داوود امداديان، يعقوب عمامه پيچ و ... از جمله هنرمندان نسل اول ميرك به شمار مي آيند.

وضعيت هنري هنرجويان و هنرآموزان ميرك در دهه پنجاه  تاحدي به اوج رسيده بود كه كارشناسان دانشكده هنرهاي زيباي تهران در سفري  براي وضعيت آكادميك نقاشي در تبريز اعتراف به برتري آثار هنرجويان ميرك نسبت به دانشجويان تهران نمودند.

هنرآموزان ميرك از جمله مرحوم مرتضي نخجواني،مرحوم غنی زاده، باقري، ابراهيم مقبلي، آشوت بابايان، علي اكبر ياسمي، بخت شكوهي و ديگر هنرمندان از جمله مفاخر فرهنگ و هنر آذربايجان محسوب مي شدند.

 با وجود وقفه هاي كوتاهي كه به خاطر وضعيت سياسي و اجتماعي ايران در ميرك پيش مي آيد، عقبه درخشان و ظرفيت هنري موجود در هنرستان همچنان در دوره هاي بعدي نيز به چشم مي خورد و در دهه 60 با آمدن هنرجويان جديد و بازگشت اساتيد دوباره سير صعودي را طي كرده و تا همين سال هاي اخير در تربيت هنرمندان نه فقط آذربايجان كه  ايران  نقش مهمي را ايفا كرده است.

در سال 73 با انشعاب هنرستان دخترانه با نام " كوثر" و در سال 85، هنرستان موسيقي و نمايش با نام " اقبال آذر" فرزندان ميرك از مادر جدا مي شوند كه به عقيده برخي صاحب نظران اين جدايي ها اولين ضربه را به تنه حكم درخت زندگي هنرستان مي زند.

پاييز آمده است و ترس از زمستانیست که پیش روست.

 

جامعه هنری ایران ، مدیون میرک است

استاد جواد نوبهار، از فارغ التحصيلان هنرستان ميرك و عضو هيات علمي دانشگاه هنر تهران مي گويد: تعطيلي ميرك لطمه بزرگي براي فرداي هنر كشور محسوب مي شود، چراكه جامعه هنري ايران، مديون ميرك است؛ اساتيد و هنرمنداني كه هنرستان ميرك آنها را تربيت كرده است، به مانند وزنه هنري براي كل هنر كشور به شمار مي آيند. جاي بسي تامل است كه ميرك با آن سابقه درخشان هنري به تعطيلي كشيده مي شود.

جواد نوبهار در مورد آسيب شناسی تعطیلی هنرستان با تاكيد بر اينكه از وضعيت كنوني و اخير هنرستان دور بوده است، مي گويد: بايد ديد، خانواده هاي ما چقدر با مقوله هنر بطور صحيح و كامل آشنا هستند. متاسفانه به نظر مي آيد آنچه امروز با نام هنر از آن ياد مي شود، آميخته با ناخالصي هاييست كه اتفاقا نمود آن بيش از خلوص آنست.

امروز تبليغات براي مراكز هنري كه متاسفانه آكادميك نيستند بيش از مراكز و هنرستان هايي مثل ميرك با آن سابقه است. به نظرم رشد علاقمندان بيشتر در بيراهه هاي هنري اتفاق مي افتد تا در مكان مناسب خودش.جامعه بشري و البته جامعه ما نيازمند هنر و هنرمند است. چون به اين نياز در بستر واقعي خود پرداخت نمي شود،. با پديده خود درماني سريع پرورش هنرمند مواجه هستيم که باید دانست این پرورش سریع می تواند هر نتیجه ای به دنبال داشته باشد که محتمل ترین آنها، تربیت افراد غیرحرفه ایست.

 

وی مي افزايد: گمان نمي كنم براي شناساندن و تبليغات هنرستان ميرك طرح مدون و اساسي وجود داشته باشد ميرك هر ساله براي ايران در سطح ملي و بين المللي آورنده افتخار و مدال و رتبه بوده و هميشه حرفي براي گفتن داشته است.آيا از اينهمه افتخار آفريني عموم مردم اطلاعي دارند؟ آيا در رسانه هاي ما به آن پرداخت كاملي شده است؟

 

مشکل کشوری است

كريم باوفا مدير هنرستان ميرك كه تاكيد دارد ذكر شود كه از امسال مديريت را ديگر عهده دار نيست و بازنشسته شده است  در مورد هنرستان و وضعيت فعلي ميرك مي گويد: ميرك حذف نشده است، بلكه تنها محل تشكيل كلاس ها به هنرستان اقبال آذر انتقال يافته است كه اين تصميم را مديريت ميرك نگرفته است.

باوفا دلایل  کاهش آمار هنرجویان هنرستان را مشکلی ریشه ای و فراگیر در سایر استان ها می داند و می گوید: مشکل ، یک مشکل کشوری است.ما در جلسات مشترکی که با مسئولین و مدیران هنرستان های سایر استان ها نیز داشتیم همین مسئله کاهش آمار علاقمند برای تحصیل در رشته های هنری مطرح بود.این کاهش خصوصا در رشته نقاشی مشهود تر است. رشته نقاشی فضای خاص و لطیف خود را دارد و متاسفانه خیلی از هنرجوها با لذت این رشته آشنا نیستند؛ البته در این مسئله هدایت تحصیلی دانش آموزان در دوره راهنمایی و پایه اول دبیرستان هم دخیل است.به اقرار خود برخی از کارشناسان آموزش و پرورش، در مدارس دانش آموزان مستعد به سمت این رشته ها هدایت نمی شوند.

وی اضافه می کند: این مسئله در بین پسران بیشتر مطرح است. اشتغال و موضعیت معاش و آینده کاری دانش آموزان و خانواده های آنها را از انتخاب هنرستان به عنوان رشته تحصیلی دور می کند.

باوفا در مورد تاسیس هنرستان اقبال آذر می گوید: شکی نیست که تبریز ظرفیت های فراوانی در بحث موسیقی داشت و دارد اما تاسیس یک هنرستان دیگر در مکانی دیگر و با اختصاص امکانات و بودجه به نظر من علاوه بر اینکه موازی کاری بود به هنرستان میرک آسیب زد، واقعيت اين است كه جذابیت رشته های موسیقی و نمایش برای دانش آموزان علاقمند بیش از سایر رشته های هنرستان هاست. این جذابیت می توانست به افزايش آمار هنرجوهای میرک کمک کند.

وی ادامه می دهد: ضعف کادر آموزشی که اخیرا مطرح می شود، بی دلیل نیست.رغبت اساتید به تدریس در دانشگاه ها بیشتر از رغبت تدریس در هنرستان هاست.

باوفا اضافه می کند: من از نظر سیاسی هاله هایی در این اتفاق می بینم.

البته مدیر سابق هنرستان میرک از تشریح و تحلیل این هاله ها خودداری می کند.

 

در شهر نسبت به میرک دغدغه ای وجود دارد؟

ضرغام فتحعلیزاده استاد دانشگاه آزاد و هنرستان میرک می گوید: بی توجهی مسئولین و متولیان امر به مقوله هنر به چشم موضوعی اساسی از مهم ترین دلایل اتفاقاتی ناگوار همچون تعطیلی هنرستان میرک است.روش های جدیدی که آموزش و پرورش برای آموزش هنر در سال های اخیر اتخاذ کرده مثل تبدیل دبیرستان های معمولی به دبیرستان های کار و دانش و فضای غیرحرفه ای موجود در برخی دبیرستان هایی که رشته های هنری دارند، سطح کیفیت آموزش را تنزل می دهد. علاوه بر این با افزایش مراکز آموزش هنری با پراکندگی هنرجو مواجه می شویم که به نظر نمی آید در نهایت شاهد نتیجه مطلوبی باشیم.

فتحعلیزاده از دیگر عوامل ناموفق بودن هنرستان میرک در جذب هنرجو را مدیریت و کادر آموزشی ضعیف هنرستان معرفی می کند. وی اشاره می کند: بازنشسته کردن اساتیدی که بیش از 50 سال سابقه درخشان در امر تدریس دارند، بکارگیری دبیران بصورت حق التدریسی و انتخاب های سلیقه ای و غیرحرفه ای هنرآموزان خبر از ضعف سیستم مدیریتی هنرستان که زیر نظر اداره فرهنگ و ارشاد فعالیت دارد, می کند.

فتحعلیزاده تصریح می کند: اگر دغدغه ای در یک شهر نسبت به یک موسسه که شناسنامه موفقی از خود ارائه داده است وجود داشته باشد وضعیت کنونی مشاهده نمی شود.

استاد دانشگاه آزاد می گوید: دانش آموزان از انتخاب رشته های هنری برای ادامه تحصیل واهمه دارند. برای آنها در مورد امنیت شغلی آینده شان روشن سازی نشده و حتی در مورد انتخاب رشته های هنری در مدارس، تبلیغات منفی وجود دارد. وقتی مشاور تحصیلی یک مدرسه دانش آموزش را از انتخاب بر اساس توانمندی ها و استعدادهای ذاتی در زمینه هنر برحذر می دارد, یعنی هنوز مشاور تحصیلی ما, در جهت تصحیح اندیشه ها و باورهایش خود به مشاوره نیاز دارد!

 

استقبال برای ثبت نام هنرجو در هنرستان دخترانه کوثر و هنرستان اقبال آذر بر اساس چه منطقی قابل بررسی است؟

بهراد خدایی استاد دانشگاه رشته نقاشي و گرافيك و دبیر سابق هنرستان میرک در مورد ناکارآمدی مدیریت هنرستان به نکته جالبی اشاره می کند: اگر عنوان می شود که امروز میرک تنها و تنها به دلیل کاهش هنرجو و عدم استقبال به تعطیلی کشیده می شود و این به خاطر کاهش اقبال عمومی جامعه نسبت به تحصیل در رشته های هنریست، ثبت نام هنرجو در هنرستان دخترانه کوثر و هنرستان اقبال آذر بر اساس چه منطقی قابل بررسی است؟

خدایی برخوردهای سلیقه ای با اساتید، نبود سیستم گزینشی مناسب برای بکارگیری هنرآموزان و کناره گیری اساتید موفق و مطرح از هنرستان در سال های اخیر به دلایل مختلف را از دلایل نزول تدریجی هنرستان می داند و می گوید: امر هنر یک امر کاملا تخصصی است؛ به این معنا که کادر اجرایی و آموزشی هنرستان ها می باید علاوه بر داشتن تخصص آموزشی و تربیتی لازم، واجد دید حرفه ای هنری نیز باشند یا در غیر اینصورت از کارشناسان ومشاوران هنری استفاده کنند.

وی تصریح می کند: کسی به دنبال تخریب کسی یا چیزی نیست.خواسته همه ما تولد دوباره میرک است و این امر محقق نخواهد شد مگر اینکه با دید مثبتی به انتقادها برای ساختن آینده نگاه کنیم.

 

امروز فرصتی برای تعلل وجود ندارد

کاوه کاووسیان از هنرجویان قدیمی میرک و از اساتید بنام نقاشی کشور به شمار می آید. کاووسیان، عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد تبريز می گوید: من سال 72 از میرک فارغ التحصیل شدم.آن موقع ساختمان میرک یک ساختمان استیجاری بود.60،70 هنرجوی پسر در هنرستانی با 3 اتاق و امکانات بسیار محدود.آنچه هنرستان  با آن مطرح می شد اساتید عالی و حرفه ای آنجا بود. الان ساختمان هنرستان بسیار مجهز و بزرگ با تعداد کلاس ها و کارگاه های زیاد اما تعداد هنرجویان کمتر از تعداد انگشتان یک دست!

عضو هيئت علمي انجمن هنرهاي تجسمي تبريز اضافه می کند: مقایسه این دو برهه از تاریخ هنرستان می تواند پاسخگوی دلایل وضعیت اسفناک کنونی میرک باشد.به نظر من مدیریت غلط و ضعف آموزشی بعلت استفاده از اساتید بدون سابقه خوب و ناتوانمند منجر به خروجی ضعیف هنرستان شده و گاهی می بینیم ردپایی از فارغ التحصیلان میرک در جوامع هنری دیده نمی شود و درصد جذب هنرجوهایش در دانشگاه کاهش یافته است.

كاووسيان تصریح می کند: تشکیل کارگروه تخصصی برای بررسی موضوع میرک و اتخاذ تصمیم هایی در جهت رسیدن به وضعیت مطلوب، باید از اقدامات سریع متولیان امر باشد.امروز فرصتی برای تعلل وجود ندارد.

 

ديد هنري در مديريت هنرستان وجود نداشت

رئيس اداره امور هنري اداره فرهنگ و ارشاد آذربايجان شرقي با تاكيد بر مشكلات ريشه اي و انكارناپذير در مورد تعطيلي ميرك، مديريت سليقه اي و غيرتخصصي هنرستان در سال هاي اخير را عامل تشديد مشكلات ريشه اي دانسته و مي گويد: هنرستان ها مي بايد زير نظر ادراه امور هنري اداره فرهنگ و ارشاد فعاليت كنند اما از سال 85 با تعويض مديريت هنرستان،اداره و نظارت زير نظر خود مديركل وقت  اداره فرهنگ و ارشاد رفت و از حيطه اداره امور هنري خارج شد. در اين سال ها مديريت سليقه اي و بدون مشورت و تخصص هنري لازم و كافي پيش رفت كه نهايتا منجر به افت هنرستان ميرك از لحاظ كادر آموزشي اش شد. در حاليكه مديريت هنرستان يك موضوع كاملا تخصصي و وابسته به وجود ديد هنري بود.

 مهندس غلامرضا برادران مي گويد: تبليغات هنرستان ميرك در حقيقت خود هنرآموزها و هنرجوهايش هستند. وقتي هنرآموزهاي معتبر از تدريس كنار بكشند و هنرجوها تحت فشار باشند، يعني اعتبار هنرستان زير سوال رفته است.

وي ابراز اميدواري مي كند: توليت هنرستان دوباره به اداره امور هنري بازگشته است. در تلاش هستيم با رفع مشكلات ريز و درشتي كه گريبانگير هنرستان ميرك شده قبل از وقوع اتفاقات تلخ تري، ميرك را احيا كنيم.

 

برای نامیرایی میرک

بررسی آمار ثبت نام هنرستان در سال های اخیر نشان می دهد این آمار به یکباره کاهش نیافته است، بلکه این کاهش تدریجی بوده و آرام آرام به نقطه امروزش رسیده است. بزرگترین سوالی که بعد از مطالعه این آمار پیش می آید سکوت و صبر متولیان و مسئولان امر است. آیا این کاهش تدریجی هیچ زنگ خطری را برای آنها به صدا درنیاورده است؟ آیا گوش هایی که باید این هشدار را می شنیدند تدبیری اندیشیدند؟

این سکوت و صبر و خاموشی ادامه خواهد داشت تا میرک را تبدیل به خاطره ای خوش کند یا آستین همتی بالا زده خواهد شد تا تلاش و تکاپو به میرک بازگردد و فضای مستعد پرورش هنرمند دوباره ایجاد شود؟

سوال ها را پایان دهیم و بیندیشیم "نامیرایی میرک" را چگونه باید محقق کنیم.


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: